Chủ đề 08
Đối tượng đặc biệt
Với trẻ đang tuổi lớn, người cao tuổi và phụ nữ mang thai, cùng một cơn đau nhưng nguy cơ cần kiểm tra và phương pháp có thể áp dụng lại khác nhau. Trang này tổng hợp, dưới dạng thông tin chung, các dấu hiệu cần xem xét trước và các tư thế, kỹ thuật cần tránh cho từng đối tượng; việc đánh giá chính xác và hướng chăm sóc nên được xác nhận với nhân viên y tế có chuyên môn và bác sĩ chuyên khoa liên quan.
Bạn có những triệu chứng này không?
- Trẻ đang tuổi lớn: vai hoặc khung chậu cao thấp khác nhau, hoặc lưng mất cân xứng khi cúi người
- Trẻ đang tuổi lớn: lưng gù tròn, nằm sấp nâng ngực lên mà lưng vẫn không thẳng
- Người cao tuổi: sau khi ho, hắt hơi, hoặc bước xuống cầu thang, bậc cửa thì đột nhiên bị gù lưng và đau kéo dài
- Người cao tuổi: khi đi bộ chân đau và yếu đi, nghỉ ngơi thì đỡ
- Phụ nữ mang thai: tê lan từ mông xuống chân
- Phụ nữ mang thai: ngón tay tê và sưng
Nguyên nhân và hiểu biết
- Trẻ đang tuổi lớn — cong vẹo cột sống
- Cong vẹo ở trẻ nhũ nhi phần lớn tự hết, nhưng cong vẹo ở trẻ nhỏ thường tiến triển nên cần kiểm tra định kỳ. Cong vẹo tuổi thiếu niên là phổ biến nhất, trong đó 12–16 tuổi là giai đoạn có nguy cơ tiến triển cao nhất.
- Trẻ đang tuổi lớn — gù lưng
- Có thể không phải do tư thế mà là gù cấu trúc (bệnh Scheuermann), khi đốt sống biến dạng thành hình chêm.
- Người cao tuổi — gãy lún đốt sống
- Khi bị loãng xương, chỉ một va chạm nhỏ cũng có thể làm đốt sống bị lún xẹp. Nhiều trường hợp được phát hiện mà không có triệu chứng. Yếu tố nguy cơ gồm phụ nữ sau mãn kinh, hút thuốc, uống rượu, dùng steroid lâu dài và ít vận động.
- Người cao tuổi — hẹp ống sống
- Đặc điểm là đi bộ thì chân đau, nghỉ ngơi thì đỡ. Ngửa lưng làm nặng hơn, cúi người thì dễ chịu hơn.
- Phụ nữ mang thai
- Mang thai là yếu tố nguy cơ của đau thần kinh tọa, và phù nề có thể gây hội chứng ống cổ tay. Tư thế nằm ngửa cần thận trọng vì có thể chèn ép mạch máu.
Đánh giá theo góc nhìn chiropractic
- Trẻ đang tuổi lớnThông thường, việc đánh giá xem xét độ cao vai và khung chậu, nghiệm pháp cúi người về trước, thước Scoliometer, và nằm sấp nâng ngực (độ mềm dẻo của lưng gù).
- Người cao tuổiThường xem xét các yếu tố nguy cơ gãy lún đốt sống trước, đồng thời xem tình trạng thần kinh trước và sau khi đi bộ. Việc chỉ định và đọc kết quả chẩn đoán hình ảnh, đo mật độ xương do bác sĩ thực hiện.
Cách quản lý
Trẻ đang tuổi lớnKéo giãn cơ ngực và cơ đùi sau, tăng cường cơ giữa hai xương bả vai, bài tập duỗi cột sống thường được sử dụng, và nên kiểm tra tư thế định kỳ.
Người cao tuổiThông thường kỹ thuật và lực được điều chỉnh tùy theo mật độ xương, và sử dụng dụng cụ cường độ thấp. Các kỹ thuật trị liệu bằng tay và nắn chỉnh do chuyên gia có đủ trình độ theo quy định của từng quốc gia thực hiện, và việc có áp dụng hay không được quyết định sau khi đánh giá. Nếu có gãy lún đốt sống, nên tránh nâng vật nặng và các bài tập cúi người trong một thời gian; vận động và dinh dưỡng được biết là rất quan trọng.
Tập trong phạm vi không gây đau, và dừng lại nếu thấy đau.
Khi nào cần đi khám bác sĩ trước
- Trẻ đang tuổi lớn: cong vẹo tiến triển nhanh ở tuổi 12–16 → bác sĩ chuyên khoa chấn thương chỉnh hình (cột sống)
- Trẻ đang tuổi lớn: trẻ chơi thể thao bị đau thắt lưng, nghi ngờ gãy xương do mỏi ở cột sống → bác sĩ chuyên khoa chấn thương chỉnh hình
- Người cao tuổi: đột nhiên gù lưng và đau kéo dài sau va chạm nhỏ → chụp chiếu và đo mật độ xương
- Người cao tuổi: bất thường thần kinh sau khi đi bộ, rối loạn đại tiểu tiện → bác sĩ chuyên khoa; trường hợp khẩn cấp, đến phòng cấp cứu ngay
- Phụ nữ mang thai: các triệu chứng sản khoa như ra máu, đau bụng, co thắt tử cung → bác sĩ sản phụ khoa
Bài viết liên quan
Cột sống của con: 3 điều có thể kiểm tra tại nhàLưng người cao tuổi đột nhiên còng xuống có thể là dấu hiệu gãy xẹp đốt sống
Thoát vị đĩa đệm và hẹp ống sống: triệu chứng khác nhau khi đi bộBài viết này nhằm cung cấp thông tin sức khỏe. Tình trạng của mỗi người khác nhau, vì vậy để được đánh giá chính xác, bạn cần tham vấn chuyên gia.